http://my.aegean.gr e-Magazino
Περιβάλλον

Ημερομηνία:
Θεματική Κατηγορία: Περιβάλλον

Η σωστή περιβαλλοντική διαχείριση «υποθήκη» της κοινωνικής οικονομικής και πολιτισμικής επιβίωσης του αύριο

Βούρος Παναγιώτης, περιβαλλοντολόγος:

Περιβάλλον και Περιβαλλοντική ΔιαχείρισηΗ Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος είναι μία ημέρα περισσότερο υπενθύμισης και απολογισμού των επιπτώσεων των δραστηριοτήτων της ανθρωπότητας στο περιβάλλον του πλανήτη, παρά ημέρα λήψης σημαντικών αποφάσεων. Αυτό στην πραγματικότητα θα πρέπει να συμβαίνει τις υπόλοιπες 364 ημέρες του χρόνου από όλους. Και όταν λέμε όλους, εννοούμε από τον απλό πολίτη, έως τα κράτη και τους Διεθνείς Οργανισμούς.


Από ότι φαίνεται όμως ούτε και αυτές (οι αποφάσεις), -νομικά δεσμευτικές ή μη- είναι ικανές να οδηγήσουν στα αποτελέσματα τα οποία πρεσβεύουν. Είναι χαρακτηριστικό ότι η πρόσφατη αξιολόγηση των οικοσυστημάτων επΆ ευκαιρία της χιλιετίας, που παρουσιάστηκε από το γενικό γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, τονίζει ότι οι περισσότερες από τις εν λόγω υπηρεσίες υποβαθμίζονται, τόσο στην Ευρωπαϊκή Ένωση, όσο και σε παγκόσμιο επίπεδο. Η δέσμευση του 2002 μεταξύ της ΕΕ και 130 άλλων κρατών για «ανάσχεση του ρυθμού απώλειας της παγκόσμιας βιοποικιλότητας έως το 2010» τελικά δεν επιτεύχθει. Και τα στοιχεία που παρατίθονται είναι ο ποιο αδιάψευστος μάρτυρας γΆ αυτό, ειδικά σε μία χρονιά που έχει χαρακτηρισθεί ως παγκόσμιο έτος Βιοποικιλότητας.

Υπολογίζεται  ότι το 42% των ενδημικών θηλαστικών, το 43% των πτηνών, το 45% των πεταλούδων, το 30% των αμφιβίων, το 45% των ερπετών και το 52% των ψαριών του γλυκού νερού κινδυνεύουν να εκλείψουν στην Ευρώπη.  

Τα περισσότερα  από τα σημαντικά αποθέματα θαλασσίων  ψαριών βρίσκονται κάτω από τα ασφαλή βιολογικά όρια, ενώ περίπου 800 φυτικά είδη στην Ευρώπη κινδυνεύουν να εξαλειφθούν παγκοσμίως, με βάση τα στοιχεία που έδωσε στην δημοσιότητα ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ κ. Κρίτων Αρσένης.

Σε επίπεδο χώρας επίσης τα στοιχεία είναι αποκαρδιωτικά. Μεγάλο ποσοστό των σπονδυλόζωων της Ελλάδας και περισσότερα από τα μισά ασπόνδυλα είδη, βρίσκονται υπό απειλή. H νέα έκδοση του Κόκκινου Βιβλίου των Απειλούμενων Ζώων της Ελλάδας (Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία, Ελληνική Ζωολογική Εταιρεία, Ελληνική Ερπετολογική Εταιρεία, το Ινστιτούτο Σπηλαιολογικών Ερευνών Ελλάδας, WWF Hellas, 2009) έρχεται να καταδείξει επισήμως πως;

  • Από τα συνολικά 453 σπονδυλόζωα που αξιολογήθηκαν, 171 απειλούνται με εξαφάνιση; κυρίως ψάρια του γλυκού νερού και αμφίβια ενώ ακολουθούν πουλιά και θηλαστικά.
  • Πουλιά: Τα μισά από τα είδη των πουλιών- κυρίως τα αρπακτικά, υδρόβια και παρυδάτια- απειλούνται και κινδυνεύουν με εξαφάνιση
  • θηλαστικά: Στη Νο. 1 επισφαλή κατηγορία ταξινομήθηκαν η μεσογειακή φώκια, ο λύγκας και το ελάφι (το είδος αυτό αφθονεί στην υπόλοιπη Ευρώπη).

¶λλα θηλαστικά που κινδυνεύουν με εξαφάνιση είναι: Η κρητική μυγαλή (το μοναδικό ενδημικό είδος θηλαστικού στην Ελλάδα), η βίδρα, το πλατώνι, ο στεποποντικός, ο σκαπτοποντικός και η φώκαινα (μικρό δελφινάκι). Δύσκολη διαγράφεται και η επιβίωση και για τα 591 είδη ασπόνδυλων που επίσης μελετήθηκαν όπως χερσαία σαλιγκάρια, αράχνες, κολεόπτερα κ.λπ. 297 από τα οποία απειλούνται με εξαφάνιση.

Φυσικά θα μπορούσε κάποιος επικαλούμενος την οικονομική κρίση να προβεί στην γνωστή δήλωση «εδώ ο κόσμος χάνεται βαρκούλες αρμενίζουν». Είναι όμως έτσι;

Περιβάλλον και Περιβαλλοντική Διαχείριση

Σύμφωνα με το ΟΗΕ η απώλεια της φύσης θα επιφέρει πλήγμα και στην οικονομική δραστηρότητα. Σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση εκτίμησης των Οικονομικών των Οικοσυστημάτων και της Βιοποικιλότητας (ΤΕΕΒ-2009), «…..Η απώλεια της βιοποικιλότητας και η υποβάθμιση των οικοσυστημάτων έχουν επίσης οικονομικό κόστος, το οποίο ως επί το πλείστον παραβλεπόταν μέχρι πρόσφατα. Η ετήσια απώλεια οικοσυστημικών υπηρεσιών υπολογίζεται σε 50 δισ. ευρώ, ενώ οι σωρευμένες απώλειες ευημερίας εκτιμήθηκε ότι θα ανέλθουν μέχρι το 2050 στο 7% του ΑΕΠ…».

Και φυσικά στην περίπτωση αυτή δεν εξαιρείται ούτε το δικό μας, ήδη προβληματικό προς τα κάτω ΑΕΠ. Μάλιστα σύμφωνα με έκθεση εμπειρωγνωμόνων της Τράπεζας της Ελλάδος, σε ότι αφορά τις επιπτώσεις των κλιματικών αλλαγών στην οικονομία της χώρας, «….οι επί % απώλειες του ΑΕΠ θα κυμανθούν από 5,3% στην καλύτερη περίπτωση έως 13,8% στη χειρότερη, έως το 2200. Είναι χαρακτηριστικό ότι για κάθε 1 0C αύξηση, το κατά κεφαλήν εισόδημα φαίνεται να μειώνεται κατά 8,5% και στις φτωχές χώρες κάθε αύξηση θερμοκρασίας κατά 10C μειώνει την ανάπτυξη κατά 1,1% ετησίως. Η τρωτότητα της ελληνικής οικονομίας οφείλεται τους τομείς της γεωργίας, του τουρισμού της ενέργειας (κατανάλωση, παραγωγή), των αστικών δομών και υποδομών, της μεγάλης βιοποικιλότητας, της εξασθένησης του κοινωνικού κεφαλαίου και της εκτεταμένης ακτογραμμής.…».

Στα χρόνια που έρχονται το σύνολο των θεμάτων που θα απασχολήσουν την ανθρωπότητα συναρτώνται άμεσα ή έμμεσα με το περιβάλλον, είτε αφορούν τις κλιματικές αλλαγές, είτε την επισιτιστική ασφάλεια του πληθυσμού του πλανήτη,που το 2050 θα έχει φτάσει τα 9 δις κατοίκους, είτε τη μετανάστευση μεγάλων ομάδων πληθυσμού, είτε την έλλειψη νερού, είτε τη φτώχεια γενικότερα, είτε την διαχείριση όλων των παραπάνω δυστυχώς ακόμα και με οικονομικούς  όρους της αγοράς, αντίστοιχους μΆ αυτούς που δημιούργησαν την κρίση. Παράλληλα πλήθος ανακοινώσεων συμφωνιών και νομοθετικών πράξεων θα προκύψουν στα γενικότερα πλαίσια προστασίας και αποκατάστασης του περιβάλλοντος, ταυτόχρονα όμως με πλήθος άλλων που θα έχουν σαν στόχο την οικονομική μεγέθυνση, το κέρδος και κατά επέκταση την εμπορευματοποίηση των περιβαλλοντικών πόρων άμεση ή έμμεση.

Η σωστή διαχείριση των θεμάτων αυτών θα εξαρτηθεί, προς αποφυγή της κατάρρευσης του πολιτισμού μας, από τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζουμε τους περιβαλλοντικούς πόρους, τη χρήση των εκάστοτε ερευνητικών αποτελεσμάτων, τη κατανόηση της σχέσης ζωής ανθρώπου - περιβάλλοντος, τη διάχυση της επιστημονικά τεκμηριωμένης γνώσης, την παιδεία και ευαισθητοποίηση των πολιτών και την ενεργή συμμετοχή τους στις αποφάσεις που παίρνονται γΆ αυτούς. Δυστυχώς ή ευτυχώς,  "η υποθήκη" του σήμερα θα καθορίσει τι θα εξαργυρώσουμε αύριο!!!





Αποστολή άρθρου από ομάδα Σύνταξης My.Aegean.gr e-Magazine.

Το άρθρο αυτό προέρχεται από: MY.aegean.gr Community http://my.aegean.gr/web/ e-Περιοδικό Publisher: MyAegean (ISSN: 2459-2692)

My.Aegean.gr, άρθρο «Η σωστή περιβαλλοντική διαχείριση «υποθήκη» της κοινωνικής οικονομικής και πολιτισμικής επιβίωσης του αύριο», http://my.aegean.gr/web/article2988.html από ομάδα Σύνταξης My.Aegean.gr e-Magazine [ανακτήθηκε: 2017-11-18 16:53:27]