Πρώτα από όλα να πούμε ότι είναι Ελληνικό δημιούργημα επομένως η λέξη κλίνεται σύμφωνα με τους κανόνες της Ελληνικής Γραμματικής .
Η λέξη frappe είναι γαλλική και σημαίνει χτυπημένος υπό την έννοια του αναδυόμενου.

Ο πρώτος φραπές δημιουργήθηκε στη Διεθνή Έκθεση θες/νίκης το 1957.
Ο Δημήτριος Βακόνδιος ο οποίος τότε εργαζόταν για Έλληνα αντιπρόσωπο ροφήματος κακάο αντί να πιει στο διάλλειμα του ζεστό στιγμιαίο καφέ, όπως συνηθιζόταν, χτύπησε καφέ και ζάχαρη στο σέικερ που προοριζόταν για το χτύπημα του κακάο. Το αποτέλεσμα ήταν να λερωθεί το κοστούμι του αλλά και να φτιάξει το πρώτο φραπέ στην Ιστορία. Στα πρώτα του βήματα ο φραπές δεν είχε τόσο πλούσιο άρωμα και αφρό αλλά εξελίχθηκε σε αυτή τη μορφή όταν άρχισαν να χρησιμοποιούν περισσότερο καφέ και περισσότερη ζάχαρη και να ανακατεύεται σε μίξερ.

ΤΡΟΠΟΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ ΤΟΥ ΦΡΑΠΕ

Η παρασκευή του φραπέ αποτελεί καλλιτεχνική ενασχόληση άρα είναι μια δημιουργική διαδικασία και μάλιστα υπό τη μορφή τελετουργίας. Κάθε στάδιο από το ρίξιμο της ζάχαρης μέχρι και το ρίξιμο του καφέ είναι εξίσου σημαντικό. Πρώτα ρίχνουμε τη ζάχαρη και μετά τον καφέ διότι αν βάλουμε πρώτα το κουταλάκι στον καφέ και μετά στη ζάχαρη θα λερώσουμε τη ζάχαρη που θα μείνει μέσα στο βαζάκι που τη φυλάμε, με καφέ. Δε βάζουμε στο ίδιο βαζάκι ζάχαρη και καφέ διότι δε μπορούμε να εξασφαλίσουμε ότι αυτό το μείγμα θα είναι ομοιογενές.

Το ανακάτεμα του μελλοντικού φραπέ είναι το σημαντικότερο κομμάτι αυτής της θεσπέσιας τελετουργίας. Από το ανακάτεμα εξαρτάται η ποιότητα του αφρού η οποία είναι σπουδαίας σημασίας για τη δική μας οπτική και γευστική απόλαυση. Για αυτό βάζουμε τουλάχιστον 2 κουταλιές καφέ ώστε ο αφρός να είναι πλούσιος (=πηχτός).

Αν χρησιμοποιείτε καφέ ζάχαρη μην ανακατεύετε πολλή ώρα το μείγμα διότι η καφέ ζάχαρη λιώνει πολύ αργά με αποτέλεσμα θα την έχετε χτυπήσει τόσο ώστε να λιώσει και θα έχετε κάνει πολύ αφρό και πολύ λιγότερο καφέ. Εναλλακτικά, μπορείτε πρώτα να χτυπήσετε το νερό με τον καφέ και μετά να προσθέσετε τη καφέ ζάχαρη και συνεχίζουμε ανακατεύοντας για λίγη ώρα. Αν χρησιμοποιούμε άσπρη ζάχαρη επιλέγουμε τη πιο λεπτή ώστε να διαλύεται εύκολα στο ανακάτεμα και να μη σφηνώνει ανάμεσα στα δόντια μας.

Προσθέτοντας το νερό στο τέλος, ο αφρός πρέπει να αλλάζει το χρώμα του από καφέ σε άσπρο, για να σταθεροποιηθεί σε κάποια ενδιάμεσή τους απόχρωση. Αυτό σημαίνει ότι ο περισσότερος καφές που ρίξαμε έχει γίνει όντως υγρός καφές και δεν έχει συγκεντρωθεί στον αφρό, επομένως ο φραπές μας θα έχει πιο πλούσιο άρωμα.

Να προτιμάτε να αγοράζετε τις μικρές συσκευασίες καφέ ώστε οι κόκκοι του να διατηρούνται ποιο φρέσκοι και να το διατηρείτε στο ψυγείο για να διατηρούνται πιο φρέσκοι. Όταν χρησιμοποιούμε μίξερ, φραπεδιέρα, χτυπητήρι, ανεμιστηράκι, πρέπει να κινούμε το ποτήρι ή σέικερ ή ό,τι άλλο στο οποίο χτυπάμε τον μείγμα από πάνω προς τα κάτω και ύστερα από κάτω προς τα πάνω ώστε το χτυπητήρι του μίξερ να δώσει ώθηση στον νεοδημιουργηθέντα φραπαφρό να ανέβει προς τα πάνω και νέα ανοδικά ρεύματα φραπαφρού, σύμφωνα με την αρχή του Bernoulli, να δημιουργηθούν κάτω από τα παλιότερα. Έτσι εξασφαλίζουμε αρκετό σε πάχος αφρό. Αν έχουμε βάλει αρκετή ποσότητα καφέ, ο αφρός θα είναι πηχτός και θα μοσχοβολάει αυτό το θεσπέσιο άρωμα του καφέ. Προσοχή στη ποσότητα του νερού που θα ρίξετε στο τελευταίο στάδιο. Αν τα καταφέρετε και δεν έχετε φάει τον αφρό από το ανακατεμένο μείγμα, προσέξτε πόσο νερό θα ρίξετε. Να μη ξεχνάτε ότι στη συνέχεια θα ρίξετε και παγάκια, άρα νερό το οποίο θα λιώσει. Μετά το ανακάτεμα ρίξτε λιγότερο νερό απ' ότι συνήθως. Υπολογίστε το μέγεθος και το πλήθος των παγακίων που θα ρίξετε στο ποτήρι σας.

Υπάρχει και ο βαπορίσιος ή αλλιώς καραβίσιος καφές ο οποίος είναι καφές a la James Bond. Χτυπημένος όχι ανακατεμένος. Βαπορίσιος μπορεί να είναι και ο νες καφές και όχι αποκλειστικά ο φραπές (γράψαμε είναι ελληνική λέξη).

Στο στρατό οι φαντάροι αφού φτιάξουν το μείγμα, παίρνουν ένα καλαμάκι, το κόβουν 2 εκατοστά από τη κάτω μεριά από την οποία δε ρουφάμε και τις δύο πλευρές τις λυγίζουν στα πλάγια και αντισυμμετρικά μεταξύ τους και το χρησιμοποιούν ως χειροκίνητο μίξερ.

Όταν είναι γλυκός με γάλα επηρεάζει πολύ λιγότερο αρνητικά τα νεύρα από τη περίπτωση που δε θα είχε γάλα.
Αν τον κάνετε παγάκια σε κάθε φραποπαγάκι ρίξτε και μια μικρή σταγόνα αναψυκτικού τύπου cola ώστε να διατηρήσει τη γλυκάδα του όταν θα έχει λιώσει.

ΠΑΡΑΓΓΕΛΙΑ ΚΑΦΕ ΑΠΟ ΕΞΩ

Όταν παίρνουμε καφέ στο χέρι σε πλαστικό και πλατύ ποτήρι, να θυμάστε να μην ακουμπάτε το καλαμάκι στο πάτο του ποτηριού διότι εκεί συγκεντρώνεται όλη η ζάχαρη με αποτέλεσμα όταν ρουφάτε από τον πάτο του ποτηριού η γεύση του καφέ να είναι πιο πικρή. Υπάρχουν δύο θεωρίες για την εξήγηση αυτού του φαινόμενου.

Η πρώτη είναι η άποψη ότι η υπερβολική συγκέντρωση ζάχαρης κάνει τη ποσότητα του καφέ που ρουφιέται να πικρίζει. Αυτό υποστηρίζεται από το γεγονός ότι καταλαβαίνουμε ότι ζάχαρη έχει συγκεντρωθεί ανάμεσα στα δόντια μας, όπως συμβαίνει με τη μαγειρική σόδα που ρίχνουν στα φαγητά στις Εστίες.

Η δεύτερη θεωρία υποστηρίζει ο φραπές έχει πιο πικρή γεύση διότι η πολλή ζάχαρη μπλοκάρει την είσοδο του καλαμακίου με αποτέλεσμα να ρουφιέται περισσότερος καφές επειδή είναι ρευστός απ' ότι ζάχαρη η οποία είναι στερεή, αφού δεν έχει προλάβει ακόμη να λιώσει.

Όταν πίνουμε φραπέ σε γυάλινο ποτήρι καλό είναι ο πάτος του να μην είναι επίπεδος αλλά να έχει περιμετρική κλίση προς το κέντρο ώστε όταν ρουφάμε (φραπέ εννοώ) ο καφές κατεβαίνει και ο αφρός πρέπει να ακολουθεί τη κατηφορική κίνηση του υγρού μέρους του φραπέ έτσι ώστε αυτά τα δύο μέρη (αφρός - καφές) να μη διαχωρίζονται αλλά ο αφρός να ακολουθεί εφαπτομενικά (μάλλον θα χρειαζόμαστε 4 μεταβλητές για να μελετήσουμε τη κίνησή του αλλά θα το περιορίσουμε στις 3) τη κίνηση του καφέ και μη κολλάει στα τοιχώματα του ποτηριού εφόσον δεν έχει φτάσει σε κατάσταση, κατά τω κόσμω γνωστή ως, "απολίθωμα".

Όταν ο φραπές είναι στα τελευταία του μπορούμε να προσθέσουμε νερό ώστε να γίνει λίγος ακόμη φραπές. Και πάλι πολλή προσοχή στη ποσότητα του νερού που θα ρίξουμε. Σε αυτή τη χρονική περίοδο, δηλαδή όταν ο φραπές μετράει ρουφηξιές προτού αποδημήσει ολόκληρος στο στομάχι μας, ο καφές θα είναι λίγος άρα πρέπει να προσθέτουμε το νερό με σταθερές και μικρές δόσεις και να ανακατεύουμε ενδιάμεσα τους ώστε να έχουμε πραγματική επίγνωση της κατάστασης του φραποδημιουργήματός μας.

Συνήθως ο φραπές των καφετεριών αποτελείται από πολύ αφρό και λιγότερο καφέ. Αυτό συμβαίνει διότι τα μίξερ που έχουν είναι πιο ισχυρά απ΄ ό,τι χρειάζεται.

ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΕΣ

Δοκιμάστε διάφορες ποικιλίες καφέ. Ίσως κάποια ποικιλία να σας αρέσει περισσότερο από κάποια άλλη καθώς θα έχει διαφορετικό άρωμα και ίσως κάποια μικρή διαφορά στη γεύση. Μοναδικό κριτήριο είναι το γούστο σας.

Επίσης δοκιμάστε να χρησιμοποιήσετε μαύρη ή ακόμη και καφέ ζάχαρη αντί για τη κλασσική άσπρη. Η αλλαγή στη προτίμηση της ζάχαρης μπορεί να κάνει μεγάλη διαφορά σε ένα φραπέ που να σας αρέσει περισσότερο. Δοκιμάστε και διάφορα υποκατάστατα ζάχαρης όπως η γλυκόζη και η φρουτίνη.

Το ρεκόρ φραπόποσης είναι οκτώ ώρες για έναν φραπέ. Όταν επιτεύχθηκε αυτό το ρεκόρ ο κάτοχός του ήταν φοιτητής στην Αθήνα.

Ο φραπές λανσάρεται και σε άλλες χώρες ανά την ηφύλιο αλλά όχι με την ίδια επιτυχία που έχει στην Ελλάδα. Υπάρχουν διάφορες παραλλαγές του όπως ο Βουλγάρικος στον οποίο προστίθεται αναψυκτικό τύπου cola, με παγωτό, στη Σερβία και σε άλλα μέρη με διάφορα άλλα οινοπνευματώδη ποτά.

Υπάρχει το φραπορούφηγμα τύπου ναργιλέ. Αυτό το επιτυγχάνουμε κρατώντας το ποτήρι μας από τον πάτο του να πατάει στη παλάμη μας. Τα δάχτυλα αγκαλιάζουν όχι πολύ σφιχτά το μέρος του τοιχώματος που είναι κοντά στον πάτο.
Ρουφάμε με μικρά και συνεχόμενα διαλλείματα. Ανά 3 ή 5 τζούρες, παίρνουμε αέρα από το στόμα και συνεχίζουμε το έργο μας.

Όταν σερβίρουμε φραπέ σε κάποιον άλλο δεν τον ανακατεύουμε αλλά τοποθετούμε το καλαμάκι με μικρή κλίση ώστε να είναι πιο εύκολο για τον φραποπότη, ο οποίος πιθανώς να είναι ξαπλωμένος ανάμεσα σε καρέκλες. Ακόμη κι αν δεν είναι θα του είναι πιο εύκολο να φτάσει το καλαμάκι και να ανακατέψει χωρίς να τεντώνεται.

Όταν όμως ανακατεύουμε, στο τέλος αφού φτιάξουμε τον φραπέ με καλαμάκι, το καλαμάκι πρέπει να είναι κάθετο στο επίπεδο του φραπαφρού, ώστε να παρασύρει στη κίνηση του περσότερη μάζα αφρού.

Κατά τη διάρκεια, αλλά και στο τέλος της φραπόσης παρατηρούμε ότι η γλώσσα μας έχει φραπαφρό. Αυτός ο αφρός παγιδεύεται λόγω του σάλιου αλλά και της τραχύτητας της γλώσσας μας. Γι΄ αυτό και δε φεύγει παρά μόνο με βούρτσισμα της γλώσσας.

Έρρωσθε