Ανοιχτή επιστολή προς τον πρόεδρο του τμήματος Μηχανικών Σχεδίασης Προϊόντων και Συστημάτων, κ. Ι.Δαρζέντα.
η παρακάτω παραπομπή απαντάται ως η επίσημη ταυτότητα του τμήματός μας:
"Ο Μηχανικός Σχεδίασης Προϊόντων & Συστημάτων εκπροσωπεί τη σύγχρονη αντίληψη στη Σχεδίαση Προϊόντων & Υπηρεσιών. Με τη χρήση διεπιστημονικών γνώσεων, αναγνωρίζει τις σύγχρονες ανάγκες του ανθρώπου, τις προσεγγίζει και τις αντιμετωπίζει, ικανοποιώντας όλους τους αισθητικούς, λειτουργικούς και τεχνικούς περιορισμούς που τίθενται, από την ανάγκη για διαρκή βελτίωση του τρόπου ζωής. Χρήστης και προϊόν αλληλεπιδρούν αποτελώντας ένα κοινό ανθρωποκεντρικό σύστημα, η κατανόηση του οποίου οδηγεί σε επιτυχημένες λύσεις. Χρησιμοποιώντας την πιο σύγχρονη τεχνολογία ο Μ.Σ.Π.Σ. προβάλει ολοκληρωμένες σχεδιαστικές προτάσεις, συμβάλει στην υλοποίησή τους υπό ρεαλιστικές συνθήκες και παρακολουθεί το προϊόν σε όλο τον κύκλο ζωής του.
Το Πανεπιστήμιο Αιγαίου έχει ξεκινήσει από το 1999 τη λειτουργία του πρωτοποριακού Τμήματος Μηχανικών Σχεδίασης Προϊόντων & Συστημάτων, στην Ερμούπολη της Σύρου. Το Τμήμα εφαρμόζει σύγχρονο 5ετές πρόγραμμα σπουδών που περιλαμβάνει διαλέξεις, εργαστηριακά μαθήματα, Πρακτική Άσκηση Διπλωματική Εργασία, ενώ παράλληλα οι φοιτητές συμμετέχουν σε ερευνητικά προγράμματα, σεμινάρια, διαγωνισμούς, επισκέψεις σε χώρους εργασίας.
Ο φοιτητής του Τμήματος Μ.Σ.Π.&Σ. λαμβάνει γνώσεις μέσα από τις εξής βασικές κατευθύνσεις: Σχεδίαση με Η/Υ, Αλληλεπίδραση Ανθρώπου και Μηχανής, Οργανωσιακή Σχεδίαση. Ο Μ.Σ.Π.Σ. γνωρίζει ότι στη σύγχρονη πραγματικότητα είναι σημαντικό να σχεδιάζει σωστά αλλά το σημαντικότερο είναι να σχεδιάζει το σωστό προϊόν."
Ως φοιτητής του τμήματος Μ.Σ.Π.Σ. έχω φτάσει στο τέταρτο έτος σπουδών και η πρώτη λέξη ή φράση που μου βγαίνει όταν με ρωτήσουν οτιδήποτε σχετικά είναι: «Κουράστηκα...».
Το επάγγελμα του Μηχανικού Σχεδίασης Προϊόντων και Συστημάτων, τουλάχιστον μέσα από την εμπειρία των σπουδών και μιας σύντομης πρακτικής, φαίνεται πάρα πολύ ενδιαφέρον. Εξίσου ενδιαφέρουσα παρουσιάζεται και η διεπιστημονικότητα που ακολουθεί το πρόγραμμα σπουδών του τμήματος και που διαφαίνεται από τη διάρθρωση των μαθημάτων. Όμως, όσον αφορά την εκπαιδευτική διαδικασία, της οποίας τελικοί δέκτες είμαστε εμείς ως προπτυχιακοί φοιτητές, κάπου έχει κωλύσει το όλο θέμα!
Σε πρώτη φάση τίθεται το καθημερινό πρόγραμμα μαθημάτων. Δικαιολογημένα είναι φορτωμένο διότι το τμήμα πρέπει να στηρίξει την ποιότητα που οφείλει να παρέχει στα πλαίσια της πενταετούς φοίτησης και ενός αντίστοιχα σεβαστού κύρους τίτλο. Όμως, η πολυδιάστατη αυτή δομή των μαθημάτων κουράζει αντί να καθιστά τη συνεχή παρακολούθηση πολύ πιο ενδιαφέρουσα. Ο φοιτητής δεν προλαβαίνει να συνειδητοποιήσει από βασικούς υπαρξιακούς προβληματισμούς του τύπου «Που βρίσκομαι?» έως σύνθετες ακαδημαϊκές θεματικές συζητήσεων τύπου «Που κολλάει πάλι αυτό?».
Όσον αφορά τις τακτικές εργασίες εξαμήνων που συντρέχουν καθόλη τη διάρκεια του προγράμματος, για τους ίδιους παραπάνω λόγους πρέπει σαφώς να διεκπεραιώνονται, ωστόσο, όχι απαραίτητα γεμίζοντας και τα τελευταία χρονικά κενά σε ημερήσια βάση. Σίγουρα δεν θα ήταν τόσο κουραστική η αλλεπάλληλη ενασχόληση αν οι θεματικές κινούνταν στον ίδιο ή συγγενή επιστημονικό χώρο. Όταν όμως πρέπει από τις αναζητήσεις των κονστρουκτιβιστών να μεταβώ σε πολύπλοκους αλγορίθμους αναπαράστασης γραφικών ή έννοιες marketing, χρειάζεται λίγος χρόνος για μία φυσιολογική μετάβαση σε επίπεδο εγκεφαλικών διεργασιών. Μάλιστα, η διεπιστημονικότητα σε συνδυασμό με τη δυνατότητα ανάληψης θεματικών καθολικά στο πρόγραμμά μας, καθιστά ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα μία σε βάθος μελέτη. Δυστυχώς δεν υπάρχει ο χρόνος και όλα θυσιάζονται καταλήγοντας σε επιφανειακές νύξεις.
Έχω φτάσει στο τέταρτο έτος, το τελειώνω, ετοιμάζομαι για διπλωματική εργασία, και αισθάνομαι τυχερός που «περίπου» ξέρω τι μου αρέσει και με το οποίο θέλω να ασχοληθώ στη συνέχεια. Στα τέσσερα χρόνια μάς έχουν παρουσιαστεί πάρα πολλές επιλογές, κάτι που είναι σαφώς υπέρ του δέοντος θετικό, αλλά καθόλου χρόνος ή ευκαιρίες εκεί που πρέπει για να συνειδητοποιήσουμε τι θέλουμε. Φτάνουμε στο σημείο να χανόμαστε ανάμεσα στις άπειρες θεωρητικά επιλογές που έχουμε, κάτι που τείνει σε ειρωνεία. Οι διαλέξεις, με ελάχιστες εξαιρέσεις, διακατέχονται από ένα έντονο και καθαρά τεχνοκρατικό ύφος, χωρίς περιθώρια για την ελάχιστη φιλοσοφική, αν όχι με ντετερμινιστικές προεκτάσεις, αναζήτηση. Αυτό οδηγεί στην κούραση που καθιστά απαγορευτικές τις όποιες μετέπειτα συζητήσεις και αναζητήσεις.
Ως πνεύμα νεανία, σέβομαι την προσπάθειά σας και τους κόπους να χτίσετε κάτι, κάτι μάλιστα που δεν υπήρχε πρωτύτερα στον ελλαδικό χώρο και με αναγνωρισμένη καινοτόμα διάθεση σε ευρωπαϊκό επίπεδο, οφείλω όμως και να υπερασπιστώ τη θέση μου και στο βωμό της εξέλιξης να αμφισβητήσω, έχοντας ως γνώμονα μια το δυνατόν ώριμη επιχειρηματολογία. Ξέρω πως θέλετε το καλό μας, αλλά πρέπει και να σας ενημερώσω για το που βρισκόμαστε.
Ακολουθώντας τον τρέχοντα οδηγό σπουδών, αγγίζουμε πολλούς κόσμους, πολλές σύγχρονες πραγματικότητες, αλλά αδυνατούμε να χειριστούμε όλη αυτήν την πληροφορία και να συλλάβουμε τη δική μας πραγματικότητα. Ο κάθε κόσμος από αυτούς έχει τις δικές του απαιτήσεις και εμείς καταλήγουμε μόνοι στη μέση σε μια αέναη προσπάθεια να αντεπεξέλθουμε επιτυχώς καθολικά. Τελικά τι θέλουμε? Να βγούμε τεχνοκρατικά ρομποτάκια που προγραμματίζονται να σχεδιάζουν σωστά, ή πάνω από όλα να αποκτήσουμε μια ακαδημαϊκή μόρφωση και έναν τρόπο σκέψης που θα μας επιτρέψουν να τοποθετηθούμε ιδεολογικά και πολιτικά με ωριμότητα στην κοινωνία και με υποχείριο την τεχνοκρατία να εξασφαλίσουμε τη διαβίωσή και επιβίωσή μας?
Δε νομίζω ότι χρειάζεται να ζητήσω τίποτα παραπάνω από μία συμπόρευση αυτών των κόσμων, ώστε και να γίνουν σαφή τα μηνύματα και οι ιδέες που πρεσβεύουμε ως τμήμα αλλά και εμείς ως εργάτες αυτών να αποδώσουμε σωστά.
Με εκτίμηση,
Κωνσταντίνος Δραχτίδης




