Κοινότητα - Πύλη - Περιοδικό Φοιτητών Πανεπιστημίου Αιγαίου -- Πρωτοβουλία MyAegean

Μεταξύ άλλων ...περιηγήσεων, και καθώς μου ήρθε στα υπόψιν από φίλη που το μοιράστηκε επίσης, περνώ μια παράθεση, και αν θέλετε θα ήταν πολύ ενδιαφέρον να κάναμε κάποιον σχολιασμό!

Παράθεση: Τα τέσσερα μαθήματα ενός μαθήματος Tου Σταθη Ν. Καλυβα* Εδώ και μερικά χρόνια διδάσκω ένα μάθημα για την παγκοσμιοποίηση, με ιδιαίτερη έμφαση σε θέματα πολιτικής οικονομίας, διεθνών σχέσεων και ανάπτυξης. Ο στόχος του μαθήματος αυτού είναι να εισάγει τους φοιτητές στην εξαιρετικά σύνθετη και ρέουσα πραγματικότητα της παγκόσμιας πολιτικής σκηνής και να τους ευαισθητοποιήσει για τον τρόπο με τον οποίο οι επιμέρους πλευρές του φαινομένου συνδέονται μεταξύ τους. Πρόκειται για μάθημα με σεμιναριακό χαρακτήρα, πράγμα που σημαίνει μικρό αριθμό φοιτητών και συμμετοχική συζήτηση. Η ύλη περιλαμβάνει δώδεκα βιβλία, ένα κάθε εβδομάδα. Το μικρό μέγεθος της τάξης, ο όγκος της ύλης και το σεμιναριακό μοντέλο διδασκαλίας μεταφράζονται στην απαίτηση προσεκτικής προετοιμασίας από πλευράς φοιτητών. Αντίθετα από ό,τι ίσως θα περίμενε κανείς, η απαίτηση αυτή δεν αποτρέπει τη συμμετοχή των φοιτητών στο μάθημα. Συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο. Οπως έχω παρατηρήσει μέσα από σχεδόν είκοσι χρόνια διδασκαλίας, όσο πιο ψηλά θέτει κανείς τον πήχυ, τόσο αυξάνεται ο ενθουσιασμός των φοιτητών γι’ αυτά. Μάλιστα, στο συγκεκριμένο μάθημα δέχομαι πολύ περισσότερες αιτήσεις από τις περίπου 20 θέσεις του σεμιναρίου, πράγμα που επιβάλλει και την αυστηρή επιλογή. Ενα πρώτο μάθημα, λοιπόν, είναι πως πολλά νέα παιδιά αποφεύγουν τον δρόμο της ήσσονος προσπάθειας αρκεί να τους προσφερθεί μια διαφορετική επιλογή. Και επιπλέον, πως η απουσία μιας πραγματικής εναλλακτικής επιλογής και όχι μια εγγενής προδιάθεση, είναι εκείνη που συχνά οδηγεί στην αποφυγή της προσπάθειας. Την τελευταία φορά που δίδαξα το μάθημα αυτό, στο χειμερινό εξάμηνο της χρονιάς που μόλις έληξε, είχα 23 φοιτητές (χρησιμοποιώ τον όρο «φοιτητής» χωρίς αναφορά στο φύλο, καθώς οι 13 ήταν φοιτήτριες). Από αυτούς οι 11, δηλαδή οι μισοί, ήταν είτε παιδιά μεταναστών είτε ξένοι. Οπως είναι φυσικό, το γεγονός πως το μάθημα αφορά την παγκοσμιοποίηση εξηγεί την υπερεκπροσώπηση των φοιτητών αυτών. Σε καμία περίπτωση, όμως, οι φοιτητές αυτοί δεν αποτελούν μια μικρή μειοψηφία μέσα στο πανεπιστήμιο Από τους 11 αυτούς φοιτητές, οι τέσσερις προέρχονταν από την Κίνα. Δεν αποτελούσαν όμως ομοιογενή ομάδα με κοινές ιδέες. Ο Τζον από την Ταϊβάν και η Αμπιγκέιλ από τον Καναδά στάθηκαν με ιδιαίτερα κριτικό τρόπο απέναντι στις πρακτικές της Κίνας, αντίθετα από τον δεύτερο Τζον που μεγάλωσε και αυτός στον Καναδά και την Τζέσικα από τη Σιγκαπούρη. Παραδόξως, όμως, ο πιο Αμερικανός από τους τέσσερις ήταν αυτός ο δεύτερος Τζον που ονειρεύεται να ασχοληθεί με τον σχολιασμό του μπέιζμπολ στην Αμερική. Πέρα από την Κίνα, υπήρχε πανσπερμία εθνών. Η Ολγα μεγάλωσε στην Αγία Πετρούπολη της Ρωσίας, το πρώην Λένινγκραντ, και έφθασε με τους γονείς της στο Σιάτλ σε ηλικία 16 ετών, όταν οι τελευταίοι κέρδισαν μια πράσινη κάρτα στην αμερικανική μεταναστευτική λοταρία. Η Αντζελα μετανάστευσε με τη μητέρα της από την Κολομβία και τέλειωσε το σχολείο στο Ντένβερ του Κολοράντο, η Ντενίζ, κόρη Τούρκου γιατρού που ήρθε για ειδικότητα στην Αμερική, γεννήθηκε και μεγάλωσε στο Τέξας, ο Ναζί, γιος σιιτών από τον Νότιο Λίβανο, μεγάλωσε στο Ιλινόις ενώ ο Τράβις, παιδί Νιγηριανών μεταναστών, μεγάλωσε στο Νιου Τζέρσεϊ. Οσο για τους τρεις «ξένους» φοιτητές, ο Δαβίδ, ήρθε από τη Λίμα του Περού, η ινδικής καταγωγής Σαρίκα από το Λονδίνο και η Σουμόρι από την Μπανγκαλόρ της Ινδίας. Η πανσπερμία αυτή παρήγαγε μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα, και συχνά απρόβλεπτη, πολυφωνία, ποτέ όμως κακοφωνία. Δεύτερο μάθημα λοιπόν: παρά τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι Ηνωμένες Πολιτείες διαθέτουν, μαζί με τον Καναδά και την Αυστραλία, μια σπάνια ικανότητα ενσωμάτωσης μεταναστών. Αν αναλογιστεί κανείς πως το Γέιλ είναι ένα από τα κορυφαία αμερικανικά πανεπιστήμια και πως εκπαιδεύει τη μελλοντική πνευματική ηγεσία της χώρας, αντιλαμβάνεται ότι η ικανότητα αυτή εξασφαλίζει ένα μεγάλο μέρος της ακτινοβολίας και της ισχύος τους. Από τους 13 «καθαρόαιμους» Αμερικανούς, γόνους παλαιότερων μεταναστευτικών γενεών, κάποιοι είχαν ζήσει εκτός Αμερικής και κάποιοι όχι. Ο Σαμ, για παράδειγμα, δεν είχε ταξιδέψει ποτέ έξω από τη χώρα, ενώ αντίθετα η Ελεν είχε εργαστεί δύο ολόκληρα καλοκαίρια σε νοσοκομείο της Γκάνας. Ολοι όμως ανεξαιρέτως, διψούσαν να μάθουν και να μπουν ορμητικά στην ενήλικη ζωή τους. Τρίτο μάθημα: τα παιδιά αυτά έχουν συνειδητοποιήσει πλήρως πως το σπίτι τους είναι ο κόσμος και όχι απλά η χώρα τους, πως η προπτυχιακή τους μόρφωση αποσκοπεί όχι στην εξειδίκευση ή την στενά νοούμενη «επαγγελματική αποκατάσταση», αλλά στην απόκτηση θεμελίων που θα τους επιτρέψουν να μην σταματήσουν ποτέ να μαθαίνουν και πως η ζωή είναι μια δημιουργική πρόκληση. Είναι προφανές πως αναφέρομαι στους φοιτητές ενός κορυφαίου πανεπιστημίου και πως τα χαρακτηριστικά που περιγράφω δεν γενικεύονται εύκολα. Αυτό όμως δεν στερεί τη σημασία τους. Το τέταρτο και σπουδαιότερο μάθημα, λοιπόν, είναι πως η δίψα για μάθηση, η αναζήτηση της γνώσης, το ανοιχτό πνεύμα και η δημιουργική διάθεση είναι στοιχεία αναπόσπαστα δεμένα μεταξύ τους. Και απ’ αυτά μπορεί να αντλήσει κανείς μεγάλη αισιοδοξία για το μέλλον. *Ο κ. Στάθης Ν. Καλύβας είναι καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Yale. ______ πηγή: "Καθημερινή", 09-01-11